دریاچه پریشان

دریاچه پریشان در3 کیلومتری روستای ایازآباد که در12 کیلومتری کازرون قراردارد، در زبان محلی "پیرشون" نیز نامیده می‌شود و آب‌های سطحی حاصل از باران و برف را در خود ذخیره می‌کند. آب این دریاچه از صدها چشمه کوچک و بزرگ مناطق دشت ارژن و دشت فامور تأمین می‌شود.

از این مساحت 147 کیلومتر مربع دشت و 116 کیلومتر مربع کوه و کوهپایه است. چشمه‌های زیادی نیز در کف دریاچه وجود دارد که خود منبع آب دریاچه است. آب دریاچه پریشان شیرین است ولی برای آشامیدن چندان مناسب نمی باشد. ارتفاع آن از سطح آب های آزاد 820 متر است. حداکثر وسعت آن 18 کیلومترمربع است که در تابستان به حداقل رسیده و حالتی باتلاقی می یابد. بیشترین مساحت را در اردیبهشت ماه دارد.  میانگین عمق آب این دریاچه 1.6 متر است که در بعضی ازسالها به 2 متر نیز میرسد. این دریاچه حوضه آبریز بسته ای را تشکیل میدهد که مساحتی حدود 263 کیلومترمربع را زهکشی میکند. دریاچه پریشان نامور  هم نامیده میشود. این نام از چشمه ای گرفته شده که منبع اصلی تامین آب دریاچه است. جلوه های بهاری و پاییزی این دریاچه جذاب ودیدنی است، مراتع وگلزارهای حاشیه دریاچه و پرندگان وحشی آن، گردشگاه طبیعی جالب توجهی را به وجودمی آورد.

نگاهی به جاذبه‌های شهر کازرون :

کازرون یکی از شهرهای قدیمی ایران به‌شمار می‌رود که قدمت آن براساس نوشته‌های تاریخی به دوران ساسانیان بازمی‌گردد. در پهنه شهرستان کازرون آثار تاریخی بسیاری وجود دارد، اما به جرأت می‌توان گفت که هیچ جای سرزمین ایران تا این اندازه آثار مربوطه به دوره ساسانی را در خود جای نداده است. بزرگترین و تنها مجسمه سنگی ساسانی(مجسمه شاپور اول)، 9 نقش برجسته از 30 نقش برجسته دوره ساسانی، شهر تاریخی بیشاپور، بزرگترین کتیبه دیواری عهد ساسانی معروف به کریتر به طول 5.20 متر و عرض 2.70 متر، معبد زیبای آناهیتا(الهه آب)، آتشکده‌های متعدد، عبور جاده شاهی از این دیار و آثار ارزشمند دیگر، همه حکایت از عظمت تاریخ این شهرستان دارد.

آثار باستانی کازرون فقط به دوره ساسانیان محدود نمی‌شود، بلکه بناهایی از دوران صفویه و زندیه را نیز در خود جای داده است. مقبره‌های شیخ امین‌الدین عارف، شیخ ابواسحاق عارف و علامه جلال‌الدین و همچنین کاروانسراهای روستای کمارج و شهر کنارتخته از جاذبه‌های بسیار دیدنی این منطقه هستند. طرح جامع منطقه پریشان درحال پیگیری است که درصورت تکمیل آن هم از لحاظ گردشگری و هم از لحاظ زیست محیطی این منطقه مورد توجه بیشتری قرار می‌گیرد.

پتانسیلها و امکانات :

با توجه به چشم اندازهای زیبای طبیعی و تنوع زیستی و تراکم گونه های مختلف پرندگان مهاجر و امکانات آموزشی و تفریحی، تسهیلات دسترسی و نیز ویژگی های چند جانبه این منطقه از تنوع زیادی برخوردار بوده که به عنوان آزمایشگاه های طبیعی می تواند مورد مطالعه متخصصین و دانش پژوهان رشته های علمی قرار گرفته و کانون تجمع اهالی و گردشگران محلی بومی و غیربومی و نیز خارجی جهت گذراندن اوقات فراغت و بازدید از مناطق بکر و طبیعی باشد. در همین راستا به منظور استراحت و بیتوته گردشگران در ضلع غربی منطقه، زمینی به مساحت 4 هکتار را تجهیز به سکو، سرویس بهداشتی، فضای سبز دست کاشت و پیست دوچرخه سواری نموده که مورد استقبال بازدیدکنندگان قرار گرفته است.

تالاب پریشان نیز با تهدیدهایی مانند تغییر کاربری، شخم زدن زمین برای زراعت، شکار و صید غیر مجاز، تخریب حوزه های بالا دست، وارد شدن بقایای سموم و کود شیمیایی به آب دریاچه و غیره مواجه است.

پوشش گیاهی :

پوشش گیاهی تالاب پریشان شامل پوشش حاشیه ای و آبزی نظیر نی، لوئی، جگن و غیره می باشد. تنها گیاه آبزی که به صورت گسترده در بستر تالاب هادیده می شود Vajas marina می باشد که اسم محل آن خار ماهی است و غذای اصلی ماهی زردک (گونه بومی) می باشد. دیگر گونه های گیاهی دریاچه پیرز، سریش، پشم لاخی ، گوشاب است.

پرندگان دریاچه :

هرساله از نيمه فصل پاييز مهاجرت پرندگان از نيمكره شمالي زمين به سمت درياچه پريشان فارس آغاز مي‌شود. سالانه حدود ‪ ۱۰۰گونه پرنده به تالاب بين‌المللي پريشان مهاجرت مي‌كنند. مهمترين اين گونه ها آنقوت، بالابان، چنگر، غازهاي خاكستري، اكرتها، حواصيل‌هاي خاكستري و ارغواني و پليكان است. از شاخص‌ترين پرندگان مهاجر كه در فهرست پرندگان نادر و كمياب قرار دارند پليكان پا خاكستري، اردك سر سفيد،اردك مرمري،غاز پيشاني سفيد و عروس غاز را مي‌توان نام برد. که در بین پرندگان یادشده حدوداً 40 گونه مختلف از آنها در سطح تالاب های جوجه آوری می کنند.

پریشان تنها دریاچه آب شیرین فلات ایران است که عمق آب آن از 3.5 تا 5 متر گزارش شده است. این دریاچه نه به‌دلیل داشتن ماهیان خوش طعم، بلکه از نظر اکوسیستمی بسیار مهم تلقی می‌شود، به‌طوری که 350 نوع پرنده بومی و غیربومی را در خود جای می‌دهد. پرندگان غیر بومی و مهاجران این دریاچه از راه‌های بسیار دور یعنی از سیبری، کانادا و دانمارک، کیلومترها راه را طی کرده، به آنجا می‌آیند و پس از گذران فصل، دوباره به محل زندگی خود بازمی‌گردند.

ماهیان دریاچه :

با توجه به اینکه تالاب پریشان از جمله اکوسیستم های پایدار می باشد که در اثر عوامل تکتونیک بوجود آمده میلیون ها سال است که شرایط خود را حفظ نموده است و دارای 4 گونه ماهی بومی شامل ماهی زردک، ماهی سرخه، ماهی پرک و مار ماهی آب شیرین و همچنین چند گونه ماهی وارداتی نظیر ماهی کپور، ماهی فیتوفالک و آمورمی باشد که در سال 1368 به دریاچه وارده شده است. تنها کپور معمولی با شرایط تالاب سازش پیدا کرده و دوگونه دیگر مشکلات عدیده ای را در تللاب به وجود آورده اند. البته از این دریاچه، برای پرورش ماهی نیزاستفاده میشود.